અમદાવાદ : અમેરિકામાં પ્રિસ્ક્રિપ્શન દવાઓના ભાવ અન્ય દેશોની સમકક્ષ બનાવવાના આદેશ પર રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા હસ્તાક્ષર કરવાથી ભારત પર બે બાજુથી અસર થવાની ધારણા છે. પ્રથમ, બહુરાષ્ટ્રીય કંપનીઓ ભારત સહિત અન્ય બજારોમાં દવાઓના ભાવમાં વધારો કરશે અને તેની અસર ભારતીય દર્દીઓ પર પડશે. બીજું, ભારતીય ફાર્માસ્યુટિકલ નિકાસકારોને મધ્યમ ગાળામાં યુએસમાં ભાવ દબાણનો સામનો કરવો પડશે. ભારતીય કંપનીઓએ અમેરિકામાં ૧૦ બિલિયન ડોલરની દવાઓની નિકાસ કરી છે.
આ નિર્ણયનો ઉદ્દેશ્ય અમેરિકામાં પ્રિસ્ક્રિપ્શન દવાઓની કિંમત ઘટાડવાનો છે અને અમેરિકામાં તાત્કાલિક અસરથી પ્રિસ્ક્રિપ્શન દવાઓની કિંમતમાં ૩૦થી ૮૦ ટકાનો ઘટાડો કરવાનો છે. ટ્રમ્પે અન્ય દેશોની તુલનામાં અમેરિકન ગ્રાહકો દ્વારા પ્રિસ્ક્રિપ્શન દવાઓ માટે વધુ કિંમત ચૂકવવા અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે એક જ કંપનીની લેબ અથવા પ્લાન્ટમાં બનેલી દવા અમેરિકામાં પાંચથી દસ ગણી મોંઘી હોય છે.
સોમવારના એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડરમાં યુએસ ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવ અને વાણિજ્ય સચિવને નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે કે અન્ય દેશો ઇરાદાપૂર્વક ભાવવધારો ન કરે અને અમેરિકામાં અન્યાયી રીતે ભાવવધારો ન કરે. આ આદેશ વહીવટીતંત્રને દવા ઉત્પાદકોને ભાવ લક્ષ્યાંકો વિશે માહિતી પૂરી પાડવાનો નિર્દેશ આપે છે. અમેરિકા વિશ્વનો સૌથી મોટો ખરીદનાર અને પ્રિસ્ક્રિપ્શન દવાઓનો ભંડોળ આપનાર દેશ છે. આરોગ્ય અને માનવ સેવા સચિવ એક એવી સિસ્ટમ વિકસાવશે જે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં દર્દીઓને વચેટિયાઓને બાયપાસ કરીને તેમના દેશમાં વેચતા ઉત્પાદકો પાસેથી સીધી દવાઓ ખરીદવા સક્ષમ બનાવશે.
ટ્રમ્પે અગાઉ કહ્યું હતું કે આ પગલાથી અન્ય દેશોમાં દવાઓના ભાવ વધશે અને વૈશ્વિક ભાવ તફાવત ઓછો થશે. તાજેતરના ડેટા અનુસાર, અમેરિકાના રહેવાસીઓ ઓઈસીડી દેશોના લોકો કરતાં બ્રાન્ડ-નેમ દવાઓ માટે ત્રણ ગણા વધુ ચૂકવણી કરે છે. અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિના એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડરમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે અમેરિકામાં વિશ્વની વસ્તીના પાંચ ટકાથી ઓછી વસ્તી છે પરંતુ વૈશ્વિક ફાર્માસ્યુટિકલ લાભોમાં તે લગભગ ૭૫ ટકા ફાળો આપે છે.
અમેરિકામાં એક બિલિયન ડોલરથી વધુનો બ્રાન્ડેડ બિઝનેસ ધરાવતી સન ફાર્મા જેવી કંપનીઓને જો આ નીતિનો અમલ કરવામાં આવે અને કડક રીતે લાગુ કરવામાં આવે તો તેનો ભોગ બનવું પડી શકે છે. જોકે, મધ્યમ ગાળામાં જેનેરિક બજારમાં પણ દબાણ જોવા મળી શકે છે. આનું કારણ એ છે કે જેનેરિક દવાઓ પણ ડૉક્ટરના પ્રિસ્ક્રિપ્શન પર લખેલી હોય છે.
રિસર્ચ અનુસાર, ૨૦૨૪માં યુએસ માર્કેટ ૬૩૪.૩૨ બિલિયન ડોલરનું હોવાનો અંદાજ છે અને ૨૦૨૫થી ૨૦૩૦ સુધી ૫.૭ ટકાથી વૃદ્ધિ પામવાનો અંદાજ છે. ૨૦૨૪માં યુએસ ફાર્મા માર્કેટમાં બ્રાન્ડેડ સેગમેન્ટનો આવક હિસ્સો ૬૬.૮૬ ટકા હતો અને બજારમાં તેનું પ્રભુત્વ હતું.
