અમદાવાદ : રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા બેંકિંગ સિસ્ટમમાં પ્રવાહિતામાં વધારો અને સરકારી ખર્ચમાં વધારો થવાને કારણે ટૂંકા ગાળાના ઉધાર સાધનો પર વ્યાજ દર ઘટયા પછી, ફેબ્રુઆરીના પ્રથમ ૧૦ દિવસમાં વાણિજ્યિક બેંકોએ રૂ. ૧ લાખ કરોડથી વધુના ડિપોઝિટ પ્રમાણપત્રો (સર્ટિફિકેટ ઓફ ડિપોઝીટ) જારી કર્યા છે.
ડેટા દર્શાવે છે કે બેંકોએ ફેબ્રુઆરીમાં અત્યાર સુધીમાં રૂ. ૧.૨૧ લાખ કરોડની સીડી જારી કરી છે, રિઝર્વ બેંકના ડેટા દર્શાવે છે કે ૩૧ જાન્યુઆરીના રોજ પૂરા થયેલા પખવાડિયા દરમિયાન બાકી રહેલી સીડી રૂ. ૫.૮ લાખ કરોડની રેકોર્ડ ઊંચી સપાટીએ પહોંચી ગઈ છે.
જાહેર ક્ષેત્રની એક બેંકના સુત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, ચોથા ક્વાર્ટર દરમિયાન થાપણ વૃદ્ધિ સામાન્ય રીતે ઓછી રહી છે, જ્યારે ધિરાણ ઝડપી રહ્યું છે. આનાથી બેંકો પર ભંડોળ એકત્ર કરવાનું દબાણ આવ્યું છે. ફેબ્રુઆરીમાં ટૂંકા ગાળાના ભંડોળ દર પાછલા મહિનાઓની તુલનામાં ઓછા હતા, જેના કારણે ડિપોઝિટ પ્રમાણપત્રો વધુ આકર્ષક બન્યા. આનાથી બેંકોએ લોન વૃદ્ધિ અને ડિપોઝિટ આકર્ષણ વચ્ચેના અંતરને દૂર કરવા માટે સીડી જારી કરવાનું વધાર્યું હતું.
ફેબ્રુઆરીમાં અત્યાર સુધીમાં એક મહિનાના સીડી દરમાં ૫૧ બેસિસ પોઇન્ટનો ઘટાડો થયો છે, જ્યારે આ સમયગાળા દરમિયાન ત્રણ મહિનાના સીડી દરમાં ૨૬ બેસિસ પોઇન્ટનો ઘટાડો થયો છે. છ મહિનાના અને ૧૨ મહિનાના સીડી દરમાં અનુક્રમે ૧૩ બેસિસ પોઇન્ટ અને ૧૫ બેસિસ પોઇન્ટનો ઘટાડો થયો છે.
બજારના જાણકારોએ નોંધ્યું હતું કે વધારાની તરલતા સામાન્ય રીતે ચલ-દર રિવર્સ રેપો હરાજી દ્વારા બહાર પાડવામાં આવે છે, જ્યારે કેન્દ્રીય બેંકે તાજેતરમાં ઇરાદાપૂર્વક આવી હરાજી ટાળી છે. રિઝર્વ બેંકે છેલ્લે ૫ ડિસેમ્બર, ૨૦૨૪ના રોજ આવી હરાજી હાથ ધરી હતી.
