અમદાવાદ : વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસની ઉજવણી ક્લાયમેટ એક્શન માટે નવા આહ્વાન સાથે કરી રહ્યું છે, ત્યારે ભારતનું ક્લાઇમેટ-ટેક સ્ટાર્ટઅપ ક્ષેત્ર મુશ્કેલી અનુભવી રહ્યું છે. આ ક્ષેત્રમાં ભંડોળ ૨૦૨૨માં ૨.૪ બિલિયન ડોલરથી ઘટીને ૨૦૨૪માં માત્ર ૧.૫ બિલિયન ડોલર થયું છે.
૨૦૨૪ના પ્રથમ પાંચ મહિનામાં સ્ટાર્ટઅપ કંપનીઓને મળેલી કુલ રકમ ૫.૦૧ બિલિયન ડોલર (૧૨૭ કંપનીઓ માટે) હતી. આ વર્ષે સમાન સમયગાળામાં તે ઘટીને ૨.૭૯ બિલિયન ડોલર (૬૦ કંપનીઓ માટે) થઈ ગઈ છે. જોકે, ભંડોળમાં મંદી માટે અનેક પરિબળો જવાબદાર હોઈ શકે છે. પરંતુ વેન્ચર કેપિટાલિસ્ટ્સ ક્લાઇમેટ-ટેક ઇકોસિસ્ટમમાં ઘણા પડકારો તરફ નિર્દેશ કરે છે.
જાણકારોએ જણાવ્યું હતું કે, ક્લાયમેટ-ટેક સ્ટાર્ટઅપ્સને મુખ્યત્વે ગ્રાહક સંપાદન ચક્રને કારણે સ્કેલિંગમાં પડકારોનો સામનો કરવો પડે છે, જે સામાન્ય રીતે પરંપરાગત બીટુબી (બિઝનેસ-ટુ-બિઝનેસ) સ્ટાર્ટઅપ્સ કરતા લાંબો હોય છે. ઉદ્યોગમાં કાર્બન દૂર કરવા અને વૈકલ્પિક ઇંધણ જેવા ક્ષેત્રોમાં કામ કરતા સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે, આરએન્ડડી (સંશોધન અને વિકાસ) અને ઉત્પાદન વિકાસ (હાર્ડવેર) માટે ઉચ્ચ મૂડી માંગ સ્કેલિંગમાં મોટા પડકારો ઉભા કરે છે.
ક્લાયમેટ-ટેક સ્ટાર્ટઅપ્સ (ખાસ કરીને ઉત્પાદન નવીનતા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા) ઘણીવાર બેવડા અવરોધનો ઉચ્ચ મૂડી આવશ્યકતાઓ અને લાંબા વિકાસ ચક્ર – સામનો કરે છે.
આ સાહસોને હાર્ડવેર સાબિત કરવાની, ઉદ્યોગ પરીક્ષણો હાથ ધરવાની અથવા નિયમનકારી આવશ્યકતાઓને પૂર્ણ કરવાની જરૂર છે.
