અમદાવાદ : કેન્દ્રીય બજેટ ૨૦૨૬-૨૭ પહેલા, ભારતના ઔદ્યોગિક ગૃહોએ સરકારને નવા આવકવેરા કાયદા હેઠળ કંપનીના વ્યવસાયને અલગ કરવાની પ્રક્રિયાને (ડિમર્જર) કરમુક્ત બનાવવા રજૂઆત કરી છે, ખાસ કરીને પેટાકંપનીઓમાં ૨૫ ટકા કે તેથી વધુ શેરહોલ્ડિંગ રોકાણોના ટ્રાન્સફર સાથે સંકળાયેલા કિસ્સાઓમાં તે જરૂરી છે. આ ૨૦૨૬માં જાહેર સૂચિઓનું આયોજન કરતી કેટલીક કંપનીઓને સંભવિત રીતે મદદ કરી શકે છે.
ઉદ્યોગ પ્રતિનિધિઓ માને છે કે આ મુદ્દાઓ પર સ્પષ્ટતાથી વ્યવસાય કરવાની સરળતામાં સુધારો થશે, કાયદેસર કોર્પોરેટ પુનર્ગઠનને પ્રોત્સાહન મળશે અને ભવિષ્યમાં કર વિવાદો ઘટશે. તેઓએ સરકારને જણાવ્યું છે કે ભારતીય વ્યાપાર જૂથો ઐતિહાસિક રીતે મોટા નવા પ્લાન્ટ પ્રોજેક્ટ્સને ભંડોળ પૂરું પાડવા માટે તેમની લિસ્ટેડ ઓપરેટિંગ કંપનીઓ પર આધાર રાખે છે.
નિયમનકારોને ઘણા ક્ષેત્રોમાં ચોક્કસ વ્યવસાયોને મુખ્ય ઓપરેટિંગ એન્ટિટી હેઠળ નહીં પણ અલગ કંપનીઓ દ્વારા ચલાવવાની જરૂર છે. ચર્ચાઓથી પરિચિત સુત્રોએ કહ્યું હતું કે આ સાહસોને રોકાણ તરીકે ગણવામાં આવે છે અને વ્યવસાય અલગ કરવાના નિયમો હેઠળ રોકાણ તરીકે ગણવામાં આવે છે.
વર્તમાન કાયદા હેઠળ, કંપનીના વિભાજનમાં વ્યવસાયિક ઉપક્રમનું ટ્રાન્સફર સામેલ હોવું જોઈએ. જોકે, કંપનીના વિભાજનમાં ફક્ત વ્યૂહાત્મક રોકાણોનો સમાવેશ થાય છે, જેમ કે પેટાકંપનીઓમાં ઇક્વિટી હિસ્સો, અને આ અવગણવામાં આવવાનું જોખમ ધરાવે છે, કારણ કે ફક્ત રોકાણોને ઘણીવાર જોગવાઈ હેતુઓ માટે ”ઉપક્રમા” ગણવામાં આવતા નથી.
ઉદ્યોગ દલીલ કરે છે કે ભારતમાં કોર્પોરેેટ એકત્રીકરણ અને ઇક્વિટી એકાઉન્ટિંગ ધોરણો હોવા છતાં, કાયદો સ્પષ્ટપણે આવા રોકાણ પોર્ટફોલિયોને ઉપક્રમો તરીકે ઓળખતો નથી, જેના કારણે મુકદ્દમા અને અનિશ્ચિતતા ઊભી થાય છે.
ઔદ્યોગિક ગૃહોએ પેટાકંપની અથવા સહયોગી કંપનીને વ્યવસાયિક નુકસાનને આગળ ધપાવવાથી રોકવા માટે આવકવેરા કાયદામાં સુધારાની પણ માંગ કરી છે, ખાસ કરીને જ્યાં કોર્ટ દ્વારા મંજૂર કરાયેલ કંપનીના વિભાજનને કારણે શેરહોલ્ડિંગ ૪૯ ટકાથી વધુ બદલાય છે.
કેશ ઈક્વિટી વેપાર પરના એસટીટીમાં ઘટાડો કરવા રજૂઆત
કેશ ઈક્વિટી વેપાર પર વસૂલવામાં આવતા સિક્યુરિટીઝ ટ્રાન્ઝકશન ટેકસ (એસટીટી)ને ઈક્વિટી ડેરિવેટિવ્સ ટ્રેડસની સરખામણીએ નીચા રાખવા મૂડી બજારના હિસ્સેદારોએ નાણાં પ્રધાન સમક્ષ રજૂઆત કરી છે. નાણાંકીય ક્ષેત્રને વધુ વિસ્તૃત બનાવવાના પગલાં પણ આગામી બજેટમાં જાહેર કરવા અનુરોધ કરાયો હતો.
બાયબેકના કિસ્સામાં ટેકસની વસૂલાત માત્ર નફા પર થવી જોઈએ અને નહીં કે સંપૂર્ણ બાયબેક મૂલ્ય પર એવી પણ માગણી કરવામાં આવી હોવાનું સુત્રોએ વધુમાં જણાવ્યું હતું.
નાણાં પ્રધાન નિર્મલા સીતારામન સાથે બજેટ પહેલાની બેઠકમાં મૂડી બજારના હિસ્સેદારોએ મૂડી બજારની ક્ષમતા તથા સર્વસમાવિષ્ટતા વધારવા બાબતે પણ સૂચનો કરાયા હોવાનું આધારભૂત સુત્રોએ જણાવ્યું હતું.
નાણાં પ્રધાન સાથેની બેઠકમાં બીએસઈ, એમસીએકસ, રજિસ્ટર્ડ ઈન્વેસ્ટમેન્ટ એડવાઈઝર્સ એસોસિએશન તથા એસોસિએશન ઓફ મ્યુચ્યુઅલ ફન્ડ ઓફ ઈન્ડિયાના પ્રતિનિધિઓ હાજર રહ્યા હતા. બજેટ પહેલાની ચર્ચાવિચારણાની નાણાં મંત્રાલયની આ ચોથી બેઠક હતી.
ગયા સપ્તાહમાં નાણાં પ્રધાન જાણીતા અર્થશાસ્ત્રીઓ, કૃષિ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો તથા એમએસએમઈ ક્ષેત્રના આગેવાનોને મળ્યા હતા. અમેરિકા દ્વારા લાગુ કરાયેલા ટેરિફ બાદ આગામી નાણાં વર્ષનું બજેટ પ્રથમ બજેટ હશે.
