– બાંગ્લાદેશ જેવા લાભ લેવા ભારતે કોટન-યાર્ન અમેરિકા પાસેથી ખરીદવું પડશે
– ભારત સાથેનો વેપાર કરાર ઐતિહાસિક, અમેરિકાના કોલસાની નિકાસને નવી ઊંચાઈએ લઈ જશે : ટ્રમ્પ
નવી દિલ્હી : અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વેપાર કરારની જાહેરાત કર્યાના ૧૦ દિવસ પછી પણ આ કરાર અંગે વિવાદો યથાવત્ છે. અમેરિકાએ આ કરાર અંગેની ફેક્ટ શીટમાં મોટા ફેરફારો કરી કેટલીક શરતોમાં છૂટ આપી છે ત્યારે ભારતીય નિકાસકારોને પણ રાહત મળી રહી હોવાની વિગતો સામે આવી છે. કેન્દ્રીય વાણિજ્ય મંત્રી પીયુષ ગોયલે ગુરુવારે કહ્યું કે, ભારતના કાપડ ક્ષેત્રને અમેરિકામાં વધુ લાભ મળી શકે છે. ભારતીય કાપડ પર અમેરિકામાં શૂન્ય ટેરિફની સંભાવના છે. બીજીબાજુ ટ્રમ્પ સરકારે ફેક્ટ શીટમાં કરેલા ફેરફારો અંગે કેન્દ્ર સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું કે, ૭ ફેબુ્રઆરી ૨૦૨૬ના રોજ બંને દેશના સંયુક્ત નિવેદન જ વેપાર કરારનો મુખ્ય આધાર છે.
ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વેપાર વાટાઘાટોમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવનારા કેન્દ્રીય મંત્રી પીયુષ ગોયલે સંકેત આપ્યા છે કે ભારતીય ટેક્સટાઈલ સેક્ટરને પણ બાંગ્લાદેશની જેમ અંતિમ સમજૂતી પર હસ્તાક્ષર થયા પછી શૂન્ય ટેરિફની સુવિધા મળવાની આશા છે. તેમના આ નિવેદનથી ભારતના કાપડ નિકાસકારોને ઘણી રાહત મળી શકે, કારણ કે ભારતીય નિકાસકારો સામે બાંગ્લાદેશ સાથે અમેરિકાના વેપાર કરારે મોટો પડકાર ઊભો કર્યો છે.
પીયુષ ગોયલે સ્પષ્ટ કર્યું કે, બાંગ્લાદેશને જેમ અમેરિકામાંથી કાચો માલ ખરીદીને તેને સંશોધિત કરી કાપડ તૈયાર કરીને તેની અમેરિકામાં નિકાસ કરવામાં આવે તો કોઈ ટેરિફ નહીં લાગે. આવી જ સુવિધા ભારતને પણ મળશે. જોકે, હાલ વચગાળાના વેપાર કરારની ફ્રેમવર્કમાં આ બાબતનો સમાવેશ થઈ શક્યો નથી, પરંતુ આ વચગાળાનો કરાર તૈયાર થઈને અંતિમ કરારનું સ્વરૂપ લેશે ત્યારે તેમાં તેનો સમાવેશ થશે. અત્યારે આપણો વેપાર કરાર તૈયાર થઈ રહ્યો છે અને તે અંતિમ કરારનું સ્વરૂપ લેશે ત્યારે તમને તેની પ્રત્યેક ઝિણવટપૂર્વકની વિગતો સમજમાં આવશે. અમેરિકાએ કરારની ફેક્ટશીટમાં કરેલા ફેરફારો અંગે વિદેશ મંત્રાલયે ગુરુવારે કહ્યું કે, ભારત અને અમેરિકાનું ૭ ફેબુ્રઆરી ૨૦૨૬ના રોજ જાહેર કરાયેલ સંયુક્ત નિવેદન જ આ કરારનો મૂળ આધાર છે. આ સંયુક્ત નિવેદનમાં પારસ્પરિક અને બંને દેશો માટે લાભદાયક વચગાળાના વેપાર કરારનું માળખુપ તૈયાર કરાયું હતું. અમેરિકાએ ફેક્ટશીટમાં કરેલાલ ફેરફાર ભારત માટે રાહતપૂર્ણ છે, જેમાં સૌથી મોટો ફેરફાર ભારત દ્વારા ૫૦૦ અબજ ડોલરથી વધુના મૂલ્યના અમેરિકન ઉત્પાદનો ખરીદવાની કટીબદ્ધતા જણાવાઈ હતી, પરંતુ સુધારેલી આવૃત્તિમાં તેને ખરીદવાના ઈરાદા અથવા યોજનાના રૂપમાં રજૂ કરાયું છે. એટલે કે હવે આ શરત બંધનકર્તા નથી. આ સિવાય ફેક્ટશીટમાં દાળો અને કૃષિ જેવા શબ્દો હટાવી લેવાયા છે.
દરમિયાન અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પેભારત સાથેના વેપાર કરારને ઐતિહાસિક ગણાવ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે, આ સોદો અમેરિકાની કોલસા નિકાસને નવી ઊંચાઈ પર લઈ જશે. ચેમ્પિયન ઓફ કોલ કાર્યક્રમમાં પ્રમુખ ટ્રમ્પે ભારત સાથે કરારને વૈશ્વિક ઊર્જા બજારમાં અમેરિકાની વધતી તાકતનું પ્રતીક ગણાવ્યું. ટ્રમ્પે કહ્યું કે, અમેરિકા હાલમાં દુનિયાનો નંબર-૧ ઊર્જા ઉત્પાદક દેશ બની ગયો છે અને હવે ઝડપથી એક મોટા ઊર્જા નિકાસકારના રૂપમાં ઊભરી રહ્યો છે. છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં અમેરિકાએ ભારત, જાપાન અને દક્ષિણ કોરિયા જેવા દેશો સાથે ઐતિહાસિક વેપાર કરાર કર્યા છે, જેનો લાભ અમેરિકન કોલસાના નિકાસકારોને મળશે. દુનિયામાં આપણો કોલસો સૌથી સારી ગુણવત્તાનો મનાય છે.
