Rubber in Demand : સોના અને ચાંદીમાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી જોવા મળેલી તેજી બાદ હવે રોકાણકારો અને બજાર નિષ્ણાતોની નજર એક નવી કોમોડિટી પર ઠરી છે, અને તે છે રબર (Rubber). આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં રબરની કિંમતોમાં જોવા મળી રહેલો ઉછાળો આગામી સમયમાં ટાયર અને ઓટોમોબાઈલ સેક્ટર માટે ચિંતાનો વિષય બની શકે તેમ છે.
શું છે હાલ કિંમત?
રબરના ભાવ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં 192.90 ડોલર સેન્ટ પ્રતિ કિલો પર પહોંચી ગયા છે, જે એપ્રિલ 2025 પછીની સર્વોચ્ચ સપાટી છે. ભારતમાં રબરના ભાવ ₹18,800 પ્રતિ ક્વિન્ટલ (અંદાજે ₹188/kg) ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યા છે અને નિષ્ણાતોના મતે તે ટૂંક સમયમાં ₹200 ની સપાટી વટાવી શકે છે. છેલ્લા એક મહિનામાં રબરના ભાવમાં અંદાજે 4.21% નો વધારો નોંધાયો છે.
તેજી પાછળના મુખ્ય કારણો
ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં ઉછાળો: કાચા તેલના ભાવ વધવાથી સિન્થેટિક રબર (જે પેટ્રોલિયમમાંથી બને છે) મોંઘું થાય છે. આથી કંપનીઓ કુદરતી રબર (Natural Rubber) તરફ વળે છે, જેનાથી માંગ વધે છે અને ભાવ ઊંચકાય છે.
સપ્લાયમાં મોટો કાપ: દુનિયાના સૌથી મોટા રબર ઉત્પાદક એવા દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાના દેશો (થાઈલેન્ડ, વિયેતનામ) માં ભારે વરસાદ અને રોગચાળાને કારણે ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થયો છે.
સીઝનલ ફેક્ટર: ફેબ્રુઆરીથી મે મહિના દરમિયાન રબરનું ઉત્પાદન કુદરતી રીતે ઓછું હોય છે (Wintering Season), જેના કારણે બજારમાં સપ્લાયની ખેંચ વર્તાઈ રહી છે.
ચીનની માંગ: ચીનમાં લૂનર ન્યૂ યરની રજાઓ બાદ ફેક્ટરીઓ ખુલતા રબરની માંગમાં મોટો ઉછાળો આવવાની શક્યતા છે.
ભારતીય માર્કેટ અને ટાયર ઉદ્યોગ પર અસર
ભારત માટે આ પરિસ્થિતિ પડકારજનક છે કારણ કે દેશમાં રબરનો વપરાશ તેના ઉત્પાદન કરતા ઘણો વધારે છે.
ટાયરના ભાવ વધી શકે: ટાયર બનાવવામાં 20% થી 40% હિસ્સો રબરનો હોય છે. રબર મોંઘું થતા ટાયર ઉત્પાદક કંપનીઓના માર્જિન પર દબાણ આવશે, જેનો બોજ અંતે ગ્રાહકો પર વધી શકે છે.
આયાત પર નિર્ભરતા: સ્થાનિક બજારમાં અછતને કારણે ભારતે રબરની આયાત વધારવી પડી શકે છે, જે ડોલર સામે રૂપિયાના મૂલ્યને આધારે વધુ મોંઘી પડી શકે છે.
ખેડૂતો માટે તક: કેરળ જેવા રાજ્યોમાં રબરની ખેતી કરતા ખેડૂતોને લાંબા સમય બાદ સારા ભાવ મળી રહ્યા છે, જે તેમના માટે ફાયદાકારક સાબિત થઈ શકે છે.
ભવિષ્યનું અનુમાન: નિષ્ણાતો માને છે કે આગામી 2 મહિનામાં રબરના ભાવમાં હજુ 5% થી 7% નો વધારો જોવા મળી શકે છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભાવ 230 ડોલર સેન્ટ સુધી જઈ શકે છે.
