અમદાવાદ : ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ભારતની કૃષિ અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડ પ્રોડક્ટ્સની નિકાસ ઝડપથી વધી રહી છે, જેમાં એપ્રિલ-મે મહિનામાં વાર્ષિક ધોરણે ૮ ટકાથી વધુનો વધારો થયો છે અને ૪.૧૬ બિલિયન ડોલર પહોંચી છે. શિપમેન્ટમાં વધારો મુખ્યત્વે ચોખા, ભેંસના માંસ અને ફળો અને શાકભાજીની નિકાસમાં તીવ્ર વધારાને કારણે થયો હતો.
બાસમતી અને બિન-બાસમતી જાતો સહિત ચોખાની નિકાસ, એપ્રિલ-મે, ૨૦૨૫-૨૬ માં પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં ૪.૭% થી વધુ વધીને ૨.૦૪ બિલિયન ડોલર થઈ છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫ માં, ચોખાની નિકાસ ૧૨.૪૭ બિલિયન ડોલરના રેકોર્ડ સ્તરે હતી, જે ૨૦૨૩-૨૪ ની સરખામણીમાં ૨૦% થી વધુનો વધારો દર્શાવે છે.
સરકારે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪ માં ચોખાના નિકાસ પરના પ્રતિબંધોને હળવા કરવાનું શરૂ કર્યું હતું, જેના કારણે બમ્પર ઉત્પાદન અને નોંધપાત્ર રીતે વધુ સ્ટોકની સંભાવના હતી, જે લાદવામાં આવ્યાના લગભગ એક વર્ષ પછી હતું. ત્યારથી તેણે ચોખાના શિપમેન્ટ પરના લઘુત્તમ નિકાસ ભાવ સહિત તમામ નિકાસ પ્રતિબંધો દૂર કર્યા છે.
વેપારી સૂત્રો કહે છે કે વૈશ્વિક ચોખાના વેપારમાં ભારતનું પ્રભુત્વ પુન:સ્થાપિત થયું છે, ખાસ કરીને આફ્રિકા અને દક્ષિણપૂર્વ એશિયાઈ દેશોમાં શિપમેન્ટમાં વધારો થયો છે. ભારત છેલ્લા એક દાયકાથી ચોખાનો સૌથી મોટો નિકાસકાર રહ્યો છે. આ સિઝનમાં સામાન્ય કરતાં વધુ ચોમાસાના વરસાદની સંભાવનાઓને કારણે બમ્પર પાકના અંદાજ સાથે, ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ચોખાનું ઉત્પાદન અને નિકાસ વધવાની સંભાવના છે.
ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ કોમર્શિયલ ઇન્ટેલિજન્સ એન્ડ સ્ટેટિસ્ટિક્સ દ્વારા પૂરા પાડવામાં આવેલા ડેટા અનુસાર, ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ બે મહિનામાં ફળો અને શાકભાજીનું શિપમેન્ટ ૧૬% થી વધુ વધીને ૦.૬૯ બિલિયન ડોલર થયું છે.
